वय फक्त आकडा… अलिबागमधील ७६ वर्षीय आजी आजही शेतातील भाजी विकून जगतेय स्वाभिमानाने!
आजच्या काळात वय वाढलं की अनेक जण आरामाची वाट धरतात. आयुष्यभर कष्ट केल्यानंतर आता थोडं शांत बसावं, असं बहुतांश लोकांना वाटतं. पण काही माणसं अशी असतात की त्यांच्यासाठी कष्ट ही केवळ गरज नसते, तर ती त्यांच्या जगण्याची ओळख असते. अलिबाग परिसरातील अशाच एका जिद्दी आणि स्वाभिमानी महिलेची कथा सध्या अनेकांना प्रेरणा देत आहे. या महिलेचं नाव आहे सौ. सुनंदा दत्तात्रय पाटील. वय तब्बल ७६ वर्षं, पण मेहनतीचा जोश अजूनही तितकाच ताजा.
सुनंदा पाटील यांचं आयुष्य हे आजच्या तरुण पिढीला शिकवण देणारं आहे. वयाच्या अवघ्या १८ व्या वर्षापासून त्यांनी कामाला सुरुवात केली आणि तेव्हापासून आजपर्यंत त्यांनी कष्टाची साथ कधीच सोडलेली नाही. काळ बदलला, परिस्थिती बदलली, बाजारपेठ बदलली; पण त्यांच्या हातातील काम आणि मनातील स्वाभिमान कधीच बदलला नाही.
सुनंदा पाटील या शेतकरी कुटुंबातील कष्टाळू महिला आहेत. त्यांच्या शेतात पिकणारा भाजीपाला त्या स्वतः गोळा करतात, निवडतात आणि विक्रीसाठी घेऊन येतात. शेतातून थेट ग्राहकांपर्यंत पोहोचणारा त्यांचा माल हा ताजा, स्वच्छ आणि विश्वासार्ह असतो. त्यामुळे परिसरातील अनेक ग्राहक वर्षानुवर्षे त्यांच्याकडूनच भाजीपाला घेण्याला पसंती देतात.
विशेष म्हणजे पांढरा कांदा हा त्यांच्या विक्रीतील सर्वाधिक लोकप्रिय माल ठरतो. स्थानिक पातळीवर पांढऱ्या कांद्याला नेहमीच चांगली मागणी असते. सुनंदा पाटील यांच्या शेतातील कांदा दर्जेदार असल्यामुळे अनेक ग्राहक मुद्दाम त्यांच्या ठिकाणी येऊन खरेदी करतात. आजच्या स्पर्धेच्या काळातही त्यांनी ग्राहकांचा विश्वास जपला आहे, हीच त्यांच्या प्रामाणिक मेहनतीची मोठी पावती आहे.
वय ७६… पण दिनक्रम अजूनही तसाच कष्टाचा
सकाळची वेळ, पहाटेची थंडी, उन्हाळ्याचं कडक ऊन किंवा पावसाळ्यातला त्रास – या सगळ्याचा विचार न करता सुनंदा पाटील आजही रोजच्या रोज आपलं काम करताना दिसतात. अनेकांसाठी ही गोष्ट आश्चर्याची असू शकते, पण त्यांच्यासाठी हीच जीवनशैली आहे.
त्या सकाळी लवकर उठतात, शेतात जाऊन भाजीपाला आणि कांदा गोळा करतात, तो नीट लावतात आणि नंतर विक्रीसाठी रस्त्याच्या कडेला बसतात. त्यांच्या हातातला तो साधा व्यवसाय असला तरी त्यामागे आयुष्यभराची कष्टाची शिदोरी आहे. त्या कोणाकडे हात पसरवत नाहीत, कोणावर अवलंबून राहत नाहीत. आपल्या श्रमांवर जगणं त्यांना मान्य आहे आणि हाच त्यांचा खरा अभिमान आहे.
सुनंदा पाटील यांच्या चेहऱ्याकडे पाहिलं की वयाच्या खुणा दिसतात. पण त्या सुरकुत्या फक्त वाढत्या वयाचं प्रतीक नाहीत. त्या आयुष्यभराच्या संघर्षाच्या, मेहनतीच्या, जबाबदाऱ्यांच्या आणि स्वाभिमानाच्या खुणा आहेत.
प्रत्येक सुरकुती एक कहाणी सांगते — कधी कुटुंबासाठी केलेल्या त्यागाची, कधी शेतातील परिश्रमाची, तर कधी कठीण काळातही न डगमगता उभं राहण्याची. आजच्या पिढीला सहज मिळणाऱ्या अनेक गोष्टींच्या मागे किती संघर्ष असतो, याची जाणीव अशा व्यक्तींकडे पाहिल्यावरच होते.
स्वाभिमानाने जगण्याची शिकवण देणारं आयुष्य
आज अनेक लोक छोट्या अडचणींनी खचतात. काम कठीण वाटलं की मागे हटतात. पण सुनंदा पाटील यांचं आयुष्य एक वेगळाच संदेश देतं —
त्या आजही कोणत्याही प्रकारची लाज न बाळगता रस्त्याच्या कडेला बसून भाजी विकतात. कारण त्यांच्यासाठी काम लहान-मोठं नसतं. मेहनत प्रामाणिक असेल, तर प्रत्येक कामाला मान असतो, हा संदेश त्या आपल्या कृतीतून देत आहेत.
आजच्या काळात आत्मनिर्भरतेबद्दल खूप बोललं जातं, पण सुनंदा पाटील या त्याच आत्मनिर्भरतेचं जिवंत उदाहरण आहेत. त्यांनी कोणत्याही आधाराशिवाय स्वतःच्या कष्टावर जीवन उभं ठेवलं आहे. ही गोष्ट केवळ कौतुकास्पद नाही, तर समाजासाठी प्रेरणादायी आहे.
परिसरात आदराने घेतलं जाणारं नाव
अलिबाग परिसरात सुनंदा पाटील यांना अनेकजण ओळखतात. त्यांच्या मेहनतीची चर्चा स्थानिक पातळीवर नेहमीच होत असते. काही ग्राहक तर केवळ भाजीपाला खरेदी करण्यासाठीच नव्हे, तर त्यांच्या जिद्दीला सलाम करण्यासाठीही थांबतात.
लोक सांगतात की, “सुनंदा ताईंकडून भाजी घेताना फक्त माल नाही मिळत, तर मेहनतीचा आशीर्वाद मिळतो.”
ही भावना त्यांच्या कामातून कमावलेल्या विश्वासाची साक्ष देते.
• तरुण पिढीसाठी मोठा संदेश •
आजच्या डिजिटल आणि झटपट यशाच्या युगात अनेक तरुणांना लगेच परिणाम हवे असतात. पण सुनंदा पाटील यांचं आयुष्य सांगतं की, खरं यश हे सातत्यात असतं, कष्टात असतं आणि प्रामाणिकपणात असतं.
वयाच्या ७६ व्या वर्षीही काम करणं ही केवळ सवय नाही, तर ती त्यांच्या जगण्याची विचारसरणी आहे. “जितकं जमेल तितकं काम करायचं, स्वतःच्या पायावर उभं राहायचं आणि स्वाभिमानाने जगायचं” — हा त्यांचा जीवनमंत्र प्रत्येकासाठी प्रेरणादायी आहे.
